Makina Mühendisleri Odası: Traktör kazaları kader değil, önlenebilir teknik sorunlardır

KTMMOB Makina Mühendisleri Odası, dün meydana gelen ve iki kişinin hayatını kaybettiği traktör kazasına ilişkin yazılı açıklama yaptı.

Açıklamada, kazanın traktör kullanımına ilişkin yapısal ve teknik eksiklikleri bir kez daha ortaya koyduğu belirtilerek, kaza sebebi ile ölüm sebebinin aynı olmadığına dikkat çekildi.

Oda tarafından yapılan açıklamanın tamamı şu şekilde:

“1. KAZA SEBEBİ İLE ÖLÜM SEBEBİ AYNI DEĞİLDİR

Bu kazada:

i. Muhtemel kaza sebebi: Arkadaki yük (kasa/römork) nedeniyle ön aksın hafiflemesi, direksiyon hâkimiyetinin kaybolması ve aracın kontrolden çıkarak devrilmesi.
ii. Alınması gereken tedbir: Traktör, güvenli kullanıcı eğitimi olmadan kullanılmamalıdır.
iii. Ölüm sebebi: Koruyucu devrilme çerçevesinin (ROPS) bulunmaması ve emniyet kemeri eksikliği nedeniyle operatörün korunamaması.

Bu nedenle açıkça ifade edilmelidir: Kaza teknik bir kontrol kaybıdır, ölüm ise emniyet sistemlerinin yokluğunun sonucudur.

2. TRAKTÖRLER KARAYOLU ARACI DEĞİLDİR

Traktörler tarımsal iş makineleridir. Karayolu için değil, tarla koşulları için tasarlanmıştır. Bu nedenle karayolu araçları ile aynı kategoride değerlendirilmemelidir.

3. EHLİYET İLE KULLANIM YETERLİ DEĞİLDİR

Traktör kullanımında yalnızca “sürücü ehliyet belgesi” yeterli değildir.

4. MEVCUT EHLİYET SİSTEMİ YETERSİZDİR

Traktörler standart sürücü ehliyeti ile kullanılmaktadır. Ancak traktörler ile otomobiller (N, M) farklı dinamiklere sahiptir. Bu nedenle traktör kullanımı için zorunlu emniyetli kullanım eğitimi getirilmelidir.

5. AVRUPA BİRLİĞİ MEVZUATI

Avrupa Birliği’nde ve Türkiye’de traktörler, Regulation (EU) No 167/2013 kapsamında düzenlenmektedir. Bu mevzuata göre traktörler ayrı bir araç sınıfıdır ve güvenlik donanımları zorunludur.

6. SİSTEMSEL SORUN

Traktörler sadece kayıt edilmekte ve ruhsatlandırılmaktadır. Ancak teknik uygunluk, eğitim ve güvenlik donanımları yeterince denetlenmemektedir.

7. KADER DEĞİL, MÜHENDİSLİK SORUNU

Bu tür kazalar kader değildir. Önlenebilir teknik kazalardır.

8. ALINMASI GEREKEN TEDBİRLER

a. Zorunlu operatör eğitimi
b. ROPS ve emniyet kemeri zorunluluğu
c. Yükleme kurallarının belirlenmesi
d. Karayolu kullanım kriterlerinin düzenlenmesi

9. KURUMSAL ÖNERİ

Ziraat Mühendisleri Odası ve Makina Mühendisleri Odası tarafından oluşturulacak teknik kurul bu süreci yönetebilir. Makina Mühendisleri Odası olarak bu konuda görev almaya hazırız”