“Trafik kazaları artık milli güvenlik sorunu”

Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı, KIBRIS TV’de, “Kıbrıs’ta Sabah” programına konuk olarak, ülkede devam eden yol yapım çalışmaları, devreye alınan yapay zekâ destekli yeni nesil trafik kameraları ile trafik cezalarına yönelik yürütülen düzenlemeler hakkında kapsamlı değerlendirmelerde bulundu.

Programda yaptığı açıklamalarda trafik kazalarının Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti için sıradan bir asayiş meselesi olmaktan çıktığını vurgulayan Arıklı, “Trafik kazaları artık doğrudan doğruya milli güvenlik sorunu hâline gelmiştir. Bu tabloyu görmezden gelme lüksümüz yoktur.” ifadelerini kullandı.

“1974’ten bu yana 2 bin 122 can kaybı”

Arıklı, 1974 yılından günümüze kadar geçen sürede trafik kazalarında 2 bin 122 kişinin hayatını kaybettiğini belirterek, bu sayının Kıbrıs Barış Harekâtı’nda verilen can kayıplarının üzerinde olduğuna dikkat çekti. Trafikte her yıl ortalama 40–50 kişinin yaşamını yitirdiğini kaydeden Arıklı, “Bu, küçük bir toplum için kabul edilebilir bir rakam değildir. Trafikte kaybettiğimiz her can bir ailedir, bir hayattır.” dedi.

Yeni nesil kameralarla düşüş sağlandı

Yapay zekâ destekli yeni nesil kamera sistemlerinin devreye girmesiyle birlikte ölümlü trafik kazalarında düşüş yaşandığını ifade eden Arıklı, 2024 yılında 48 ölümlü kazada 51 kişinin, 2025 yılında ise 39 kazada 42 kişinin hayatını kaybettiğini söyledi. Bu verilerin, denetimin artmasının doğrudan sonuç verdiğini gösterdiğini vurgulayan Arıklı, “Buradaki temel hedef ceza yazmak değil, sürücü davranışını değiştirmek ve can kayıplarını önlemektir.” diye konuştu.

“Amaç bütçeye gelir değil, insan hayatı”

Kamera sistemlerine yönelik eleştirilere de değinen Arıklı, sistemin “devletin vatandaşın cebine el attığı” şeklinde yorumlanmasını doğru bulmadığını belirterek, “Eğer kurallara uyarsanız kamera sizi neden yakalasın? 2 bin 122 can kaybı ortadayken bu tedbirleri almamak asıl sorumsuzluk olur.” ifadelerini kullandı.

Yetki tamamen polis teşkilatında

Yeni nesil kameraların teknik altyapısının Radarsan tarafından kurulduğunu hatırlatan Arıklı, veri merkezinin Bakanlık binasında bulunmasına rağmen sisteme erişimin ve tüm denetim yetkisinin Polis Genel Müdürlüğü’nde olduğunu vurguladı. Arıklı, “Bizim cezaların kime, ne zaman, hangi miktarda kesildiğine dair hiçbir erişimimiz yoktur. Tüm veri ve şifreler polisin kontrolündedir.” dedi.

Trafik cezalarında kademeli sistem

Trafik cezalarına ilişkin yeni bir düzenleme üzerinde çalışıldığını açıklayan Arıklı, kademeli ceza modeline geçileceğini belirtti. Buna göre aynı ihlalin ilk kez yapılması hâlinde cezanın yüzde 30’unun, ikinci tekrarında yüzde 50’sinin, üçüncü tekrarında ise cezanın tamamının ödenmesinin öngörüldüğünü aktardı. Amaçlarının sürücüleri daha dikkatli olmaya teşvik etmek olduğunu ifade etti.

Puan cezaları ve birikmiş dosyalar

Geçmişte ihale ve tebliğ süreçlerinde yaşanan teknik aksaklıklar nedeniyle birçok cezanın zamanında bildirilemediğini kaydeden Arıklı, bu durumun sürücülerin bir anda çok sayıda ceza ve puan kaybıyla karşı karşıya kalmasına yol açtığını söyledi. Arıklı, “Bu noktada kusurun önemli bir bölümü idaredendir. Bu nedenle geçmişe dönük puan cezalarının silinmesine yönelik bir çalışma yürütüyoruz.” dedi.

Telefon kullanımıyla ilgili yeni yaklaşım

Şehir içi trafiğe ilişkin düzenlemelere de değinen Arıklı, hız sınırının 50 kilometrenin altında olduğu bölgelerde telefon kullanımı ve benzeri ihlallerin yeniden değerlendirilerek ceza kapsamı dışında bırakılmasının planlandığını belirtti. Ana arterlerde ve yüksek hızlı yollarda ise dikkat dağıtıcı davranışlara karşı denetimlerin devam edeceğini vurguladı.

Yol projeleri hız kesmeden sürüyor

Bakan Arıklı, yol yapım çalışmalarına ilişkin de bilgi verdi. Uzun yıllardır “ölüm yolu” olarak anılan Dağ Yolu’nda genişletme ve iyileştirme çalışmalarının başlatıldığını, yolun yaz ortasına kadar tamamlanmasının hedeflendiğini açıkladı. Karpaz Manastır Yolu’nun bitme aşamasına geldiğini, Kayalar–Sadrazamköy ile Yılmazköy–Çamlıbel güzergâhlarında da çalışmaların sürdüğünü ifade eden Arıklı, mevcut hükümet döneminde yaklaşık 200 kilometre yol yapıldığını kaydetti.

“Toplumun desteği şart”

Arıklı, trafik güvenliğinde kalıcı başarı için denetim, ağır yaptırım ve eğitimin birlikte yürütülmesi gerektiğini vurgulayarak, “Bu mücadelede sadece hükümetin değil, tüm toplumun desteğine ihtiyacımız var. Trafikte bir can daha kaybetmemek için herkesin sorumluluk alması gerekiyor.” ifadelerini kullandı.