İlk cemreyle kışa veda

Halk kültüründe baharın müjdecisi olarak kabul edilen cemrelerin ilki 19-20 Şubat’ta havaya düştü. İkinci cemrenin 26-27 Şubat’ta suya, üçüncü cemrenin ise 5-6 Mart’ta toprağa düşeceğine inanılıyor.

“Ateş”, “kor” ve “köz” anlamlarına gelen cemrenin, birer hafta arayla düştüğü ve soğuk kış günlerinin ardından havayı, suyu ve toprağı ısıttığı kabul ediliyor. Bu inanış, yalnızca Türk kültüründe değil; Orta Asya’dan Arap coğrafyasına, Çin’den Yunanistan’a kadar pek çok farklı kültürde benzer tarihlerle yer alıyor. Söz konusu dönem, doğanın uyanışı ve sıcaklık artışıyla ilişkilendiriliyor.

Cemre Nedir?

Türk Dil Kurumu’na göre cemre, “Şubat ayında birer hafta arayla havada, suda ve toprakta oluştuğu sanılan sıcaklık yükselişi” olarak tanımlanıyor. Halk takvimine göre cemreler her yıl şubat ayı sonunda başlayarak önce havaya, ardından suya ve son olarak toprağa düşüyor.

Cemre düşmesi, bahar bayramı Nevruz’un yaklaştığının da işareti sayılıyor. Aynı zamanda hayvancılıkla uğraşanlar için soğuk hava nedeniyle dışarı çıkarılamayan hayvanların otlaklara kavuşma zamanının yaklaştığını, tarımla uğraşanlar için ise toprağın işlenmeye hazır hale geldiğini ifade ediyor.