Brüksel’de olağanüstü zirve: AB liderleri ‘Trump formülü’ arıyor
Avrupa Birliği (AB) liderleri, ABD Başkanı Donald Trump’ın son dönemde Avrupa’yı hedef alan çıkışları ve politikaları nedeniyle olağanüstü bir zirvede biraraya geliyor. Zirvede, ana olarak Trump’a karşı formül aranacak.
AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, Trump’ın Grönland’a ilişkin açıklamaları ve bazı Birlik ülkelerine ek vergi uygulama tehdidinde bulunması üzerine üye ülke liderlerini acil olarak zirveye çağırmıştı.
Kulislerde AB’nin 93 milyar euro tutarında bir karşı önlem paketini devreye sokmaya hazırlandığı sıkça dillendiriliyordu.
REKLAM ALANI
Bu sırada Trump’ın İsviçre’nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı açıklamalar Brüksel’deki hesapları karıştırdı.
- Trump: ‘Grönland için anlaşma çerçevesini oluşturduk’
ABD Başkanı önce Grönland’da askeri güç kullanmak istemediğini ve kullanmayacağını açıkladı.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’yle yaptığı görüşmenin ardından ise Grönland’a ilişkin bir anlaşmanın çerçevesinin oluştuğunu belirtti.
Trump, 1 Şubat’ta devreye gireceğini açıkladığı ek vergilerden de vazgeçtiğini duyurdu.
Trump’ın bu açıklamaları AB’de olumlu karşılansa da birliği tam olarak rahatlatmadı. Zirve iptal edilmedi.
AB’ye göre ana sorun Trump’ın Avrupa’ya yönelik genel tavrı.
Güven kaybı yaşanıyor
Brüksel’de, ABD’nin güvenilir bir müttefik olmaktan giderek uzaklaştığını ve Atlantik’in iki yakası arasında ciddi bir güven sorunu yaşandığını düşünenlerin sayısı giderek ve hızlı şekilde artıyor.
AB’nin ABD’ye karşı kararlı ve sert bir duruş sergilemesi gerektiği vurgusu da eskisine oranla çok daha net şekilde duyuluyor.
- Trump’tan Norveç’e ‘Nobel Barış Ödülü’nü bana vermediniz’ mektubu
Yatıştırma politikasının sürdürülebilir olmadığı da zemin kazanan görüşlerden.
Polonya Başbakanı Donald Tusk’ın 20 Ocak’ta kullandığı ifadeler durumu özetler nitelikte:
“Avrupa, ne düşmanları ne de müttefikleri karşısında zayıf kalmayı göze alamaz. Yatıştırma politikası yalnızca aşağılanmaya ve başarısızlığa yol açar.”
Belçika Başbakanı Bart de Wever de şu ana kadar yatıştırma arayışında olunduğunun altını çizerek şunları söyledi:
“Ukrayna’daki savaşta onun desteğini almak umuduyla hoşgörülü davrandık. Ancak artık o kadar çok kırmızı çizgi aşıldı ki bir seçim yapmak zorundayız. Mutlu bir vasal [ağa] olmak bir şeydir. Sefil bir köle olmak ise başka bir şeydir.”
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de 20 Ocak’ta Davos’ta yaptığı konuşmada, “Dünya kalıcı olarak değişti. Biz de onunla birlikte değişmeliyiz” dedi.
Farklı yaklaşımlar var
Almanya ve İtalya gibi AB’nin önde gelen ülkelerinin de aralarında bulunduğu bazı ülkeler ise gerilimin düşürülmesinden yana tavır koyuyor.
Fransa da genelde ABD’yle fabrika ayarlarıyla uyumlu ve sakin bir ilişki isteyen ülkeler arasında.
Bununla birlikte Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un son dönemde Trump’ın sert açıklamalarına aynı sertlikle cevap vermesi dikkat çekiyor.
Macaristan, Slovakya ve Çekya ise ABD’ye sert bir karşılık verme fikrine kapıları kapatmış durumda.
Trump’ın son açıklamalarıyla AB üzerindeki baskının bir derece düşmesi ve ivedi bir ticaret savaşı ihtimali şimdilik uzaklaştı.
Bu nedenle liderlerin kısa vadede atılacak adımlardan çok, zorlu transatlantik ilişkilerin geneline odaklanmaları bekleniyor.
Trump’ın öngörülemez olması AB ülkelerini oldukça zorluyor.
AB açısından ilişkilerde güvenin yerini endişe ve şüphe almış durumda.
BBC Türkçe’nin görüşüne başvurduğu bir AB ülkesi diplomatı şunları söyledi:
“Bugün evet dediğine yarın hayır demeyeceğinin garantisini kimse veremiyor.
“Dün ek vergilerden vazgeçti ama bu, yarın yeniden uygulamaya karar vermeyeceği anlamına gelmiyor.
“Grönland için askeri güç kullanmak istemediğini ve kullanmayacağını söyledi ama bir sabah kalkıp vazgeçtim de diyebilir.”
Trump’ın yarattığı ‘yeni normal’ odakta olacak
Zirvede, üst düzey bir AB yetkilisinin deyimiyle, Trump yönetiminin yarattığı “yeni normal ile yeni gerçeklik” ve bunun karşısında atılacak adımlar odakta olacak.
Grönland, ticaret tehditleri ve aralarında Barış Kurulu’nun da olduğu, koordine olunmasını gerektiren başlıklar ana gündem maddelerini oluşturuyor.
AB, Grönland konusunda, Danimarka’ya desteğini yineleyecek.
Trump ile Rutte arasında yapılan görüşme de liderler tarafından ele alınacak.
Costa, bu ikili arasında yapılan görüşme ve Trump’ın “bir anlaşma için çerçeve oluştuğu” açıklaması konusunda Rutte’yle uzun bir görüşme yaptı.
AB yetkililerinin verdiği bilgiye göre konuya ilişkin sürecin iki ayaklı yürümesi öngörülüyor.
Bunlardan ilki ABD, Danimarka ve Grönland arasında yapılacak görüşmeler diğeri ise NATO bünyesinde yapılacak çalışmalar.
Bir AB yetkilisi, “Henüz sürecin başlangıç aşamasındayız. Bekleyip nereye doğru yöneleceğini göreceğiz” dedi.
AB, ticaret tehditlerine karşı adım atma konusunda eskiye oranla daha kararlı bir tavır sergiliyor.
Üst düzey bir AB yetkilisi, “Ticaret tehditleri hayata geçirilseydi karşılık vermeye hazırdık ve hazır olmayı sürdüreceğiz” dedi.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KONULAR
ZİYARETÇİ YORUMLARI
BİR YORUM YAZ